Szkolenie lotnicze jest procesem wieloetapowym. Składa się z cyklu szkoleń teoretycznych oraz praktycznych. W zależności od tego, czy dana osoba chce latać rekreacyjnie, czy zawodowo, uzyskiwane są kolejne stopnie uprawnień i licencji. Zarówno dla pilotów samolotowych, jak i śmigłowcowych, pierwszym etapem szkolenia lotniczego jest licencja turystyczna.

Licencja turystyczna samolotowa PPL(A) – Private Pilot License (Aeroplane)

Licencja turystyczna uprawnia do samodzielnych lotów na terenie kraju i zagranicą o charakterze niekomercyjnym.

Do szkolenia może przystąpić osoba która:

• ukończyła 16 lat
• ukończyła co najmniej 2 klasy gimnazjum albo szkoły równorzędnej
• posiada pozytywne orzeczenie lotniczo-lekarskie II klasy (badania można zrobić w kilka godzin)

Kurs teoretyczny – obejmuje ok. 126 godzin wykładów z przedmiotów takich jak: budowa samolotu, zasady lotu, osiągi i planowanie lotu, meteorologia itp. Zajęcia odbywają się w trybie 8 zjazdów weekendowych. Szkolenie kończy się egzaminem wewnętrznym, który uprawnia do rozpoczęcia części praktycznej szkolenia.

Kurs praktyczny – obejmuje nie mniej niż 45 godziny lotu z instruktorem. Program szkolenia przygotowuje do samodzielnych lotów z widocznością VFR – Visual Flight Rules.

Szkolenie PPL(A) kończy się egzaminem państwowym zdawanym przed Lotniczą Komisją Egzaminacyjną (LKE) w Urzędzie Lotnictwa Cywilnego (ULC). Przed przystąpieniem do egzaminu w ULC należy zdać egzamin teoretyczny na świadectwo radiooperatora w służbie lotniczej w Urzędzie Komunikacji Elektronicznej.

Uprawnienie do lotów nocnych z widocznością

Uprawnienie pozwala na wykonywanie lotów nocnych VFR z widocznością ziemi lub świateł w terenie. Szkolenie obejmuje ok. 5-10 godzin lotów i nie wymaga egzaminów przed LKE w ULC.

Uprawnienie do lotów według przyrządów IR(A) – Instrument Rating (Aeroplane)

Podstawowy kurs PPL(A) pozwala wykonywać loty z widocznością, które w praktyce często oznaczają oczekiwanie na właściwe warunki pogodowe. Uprawnienie IR pozwala również na wykonywanie lotów bez widzialności

Kurs teoretyczny obejmuje 200 godzin wykładów z przedmiotów takich jak: nawigacja, komunikacja lotnicza czy procedury operacyjne. Kurs prowadzony jest metodą „distance learning”¹, w trybie 5 zjazdów weekendowych. Szkolenie kończy się egzaminem wewnętrznym.

Przed przystąpieniem do części praktycznej szkolenia IR kandydat musi:

• posiadać odpowiednie doświadczenie (nalot 50 h) w lotach dowódczych (samodzielnych)
• zdać przed LKE w ULC egzamin teoretyczny (część pisemna i ustna) z zakresu lotniczej korespondencji radiowej w języku angielskim
• zdobyć pozytywne orzeczenie lotniczo-lekarskie I lub II klasy

¹ Zgodnie z przepisami JAR-FCL szkolenia na licencje lotniczą mogą być przeprowadzane metodą „distance learning”, która dzieli kurs na dwie części: pierwsza – składającą się tylko z wykładów (obejmująca 10 % godzin nauki wymaganych w programie szkolenia) oraz część druga – indywidualna praca własna.

Kurs praktyczny – obejmuje ok. 50 godzin przelotów, podejść instrumentalnych oraz innych manewrów bez widoczności. Szkolenie odbywa się w zasłoniętej kabinie – poza momentem startu i lądowania kandydat nie widzi ziemi, a kontrola pozycji samolotu w przestrzeni odbywa się wyłącznie w oparciu o pokładowe przyrządy pilotażowe i nawigacyjne. Szkolenie może również odbywać się również na symulatorze lotu lub kabinie treningowej FNTP II do 35 godzin oraz w kabinie treningowej typu FNTP I do 20 godzin. Szkolenie IR(A) kończy się egzaminem państwowym zdawanym przed LKE w ULC.

Uprawnienie ME – Multi -Engine

Uprawnienie umożliwia wykonywanie lotów samolotami wielosilnikowych. Szkolenie obejmuje 7 godzin wykładów i 6 godzin lotu. Kończy się egzaminem państwowym, zdawanym przed LKE w ULC.

Licencja zawodowa samolotowa CPL(A) – Commercial Pilot License (Aeroplane)

Licencja zawodowa uprawnia do pracy w charakterze pilota dyspozycyjnego. Kurs teoretyczny obejmuje 200 godzin wykładów z przedmiotów takich jak: prawo lotnicze, procedury kontroli ruchu lotniczego, nawigacja i itp. Przeprowadzany metodą „distance learning”, w trybie 5 zjazdów weekendowych, zakończonych egzaminem wewnętrznym.

Aby rozpocząć szkolenie praktyczne, kandydat musi posiadać co najmniej 150 godzin nalotu dowódczego wraz z uprawnieniem IR(A) i ME.

Szkolenie praktyczne obejmuje 10 godzin lotu z instruktorem samolotem typu compleks, zakończone egzaminem państwowym przed LKE w ULC .

Licencja liniowa – ATPL(A) – Airline Transport Pilot Licence (Aeroplane)

Dzięki obecnie obowiązującym przepisom JAR-FCL regulującym tryb szkoleń lotniczych osoby posiadające ważną licencje PPL(A) mogą uczestniczyć w szkoleniu teoretycznym do licencji liniowej ATPL(A).

Kurs teoretyczny obejmuje 650 godzin nauki z przedmiotów takich jak: budowa samolotu, nawigacja, zasady lotu, procedury operacyjne, itp. Kurs prowadzony jest metodą „distance learning” obejmuje 120 godzin wykładów oraz 530 godzin nauki własnej. Zajęcia odbywają się w trybie 8 zjazdów weekendowych. Szkolenie kończy się egzaminem wewnętrznym, który uprawnia do przystąpienia do części praktycznej szkolenia do licencji zawodowej CPL(A) oraz uprawnienia do lotów wg wskazań przyrządów IR(A).

Komplet uzyskanych uprawnień: CPL(A)+IR(A)+ME(A)+zdany w ULC egzamin teoretyczny do ATPL stanowi tzw. licencję liniową zamrożoną, uprawniającą do pełnienia funkcji pierwszego oficera w załodze wieloosobowej.

Pełną licencję ATPL(A) uzyskuje się po wylataniu co najmniej 1 500 godzin, w tym 300 w IR(A), oraz 200 w załodze wieloosobowej.

Śmigłowce

Podobny cykl szkoleń przechodzą piloci śmigłowcowi rozpoczynający naukę od szkolenia do licencji PPL(H) a kończąc na licencji CPL(H).

Kursy teoretyczne organizowane są najczęściej metodą distance learning i obejmują cykl wykładów z przedmiotów takich jak: budowa śmigłowca, nawigacja, zasady lotu, meteorologia itp. Zajęcia odbywają się w trybie ok. 8 zjazdów weekendowych. Szkolenia kończą się egzaminem wewnętrznym, który uprawnia do rozpoczęcia części praktycznej szkolenia.